Wat is diabetes?

U bevindt zich hier: Home | Gezondheid | Thema's | Thema: Diabetes mellitus | Wat is diabetes?

Wat is diabetes?

Diabetes mellitus (suikerziekte) is een stofwisselingsziekte. Bij mensen met diabetes zit er te veel glucose in het bloed. Hoe komt dit en wat zijn de verschijnselen.

Glucose is een belangrijke brandstof voor de mens. Zoals een auto niet zonder benzine kan rijden, zo kunnen wij niets zonder glucose. Bij de spijsvertering ontstaat glucose uit koolhydraten (suikers, zetmeel). De glucose wordt uit de darm opgenomen in het bloed. Dat vervoert de glucose naar alle lichaamscellen.

Om glucose te kunnen opnemen, hebben de cellen het hormoon insuline nodig. Mensen met diabetes hebben niet genoeg insuline of hun cellen reageren niet goed op insuline. De glucose kan daardoor de cellen niet binnen en blijft ongebruikt in het bloed circuleren. Het gevolg: de cellen krijgen onvoldoende energie. De patiënt wordt moe en ziek.

Er zijn drie vormen van diabetes: type 1-diabetes, type 2-diabetes en zwangerschapsdiabetes

Type 1-diabetes

Bij type 1-diabetes maakt het lichaam geen insuline. De oorzaak is onbekend, maar erfelijke aanleg speelt een rol. Vaak ontstaat deze vorm van diabetes al op jonge leeftijd. Zij worden in korte tijd erg ziek.

Kenmerken van onbehandelde type 1-diabetes zijn:

  • veel dorst en vaak plassen
  • vermoeidheid
  • veel eetlust
  • gewichtsverlies

Type 2-diabetes

Type 2-diabetes wordt soms ook wel ouderdomsdiabetes genoemd. Het komt vooral voor bij ouderen en bij mensen met overgewicht. Doordat steeds meer kinderen te dik zijn, komt type 2-diabetes steeds vaker op jongere leeftijd voor. Het lichaam maakt wel insuline aan, maar de lichaamscellen raken ongevoelig voor insuline. Ze nemen de glucose daardoor minder goed op. Het lichaam reageert hierop door meer insuline te maken.

Insuline wordt gemaakt door de eilandjes van Langerhans in de alvleesklier. Die raken uitgeput en gaan uiteindelijk minder insuline aanmaken. Het resultaat is dat er nog minder glucose de cellen binnenkomt.

Kenmerken van onbehandelde type 2-diabetes zijn:

  • veel dorst en vaak plassen
  • vermoeidheid
  • wazig zien
  • pijnscheuten in de benen
  • doof gevoel in de handen en voeten
  • spierzwakte
  • jeuk aan de vagina
  • slecht genezende wonden en infecties van de huid

De ziekte ontstaat geleidelijk en de klachten zijn vaak niet zo hevig. Type 2-diabetes is daardoor lastig te herkennen. Ook lijken veel symptomen, zoals vermoeidheid en spierzwakte, op ouderdomsklachten, waardoor men niet meteen aan diabetes denkt.

Zwangerschapsdiabetes

Sommige vrouwen krijgen tijdens de zwangerschap diabetes. Dit komt doordat het lichaam tijdens de zwangerschap meer insuline nodig heeft. De behoefte aan insuline wordt dus heel groot. De meeste vrouwen maken dan vanzelf meer insuline aan. Bij vrouwen die zwangerschapsdiabetes hebben, gebeurt dat niet. Zwangerschapsdiabetes treedt op vanaf week 24 van de zwangerschap. De diabetes verdwijnt weer na de bevalling.

De verschijnselen van zwangerschapsdiabetes zijn:

  • vaak plassen en veel dorst
  • vermoeidheid
  • spierpijn

Zwangerschapsdiabetes moet goed worden behandeld met insuline. Het kan namelijk vervelende effecten hebben voor het kind, zoals:

  • hoog geboortegewicht
  • letsel aan de schouders bij de geboorte doordat het kind zo zwaar is
  • groter risico op diabetes type 2 op latere leeftijd

De risico's voor de moeder zijn:

  • grotere kans op een keizersnede, omdat de baby zwaar is
  • grotere kans om later type 2-diabetes te krijgen
  • grotere kans om bij een volgende zwangerschap weer diabetes te krijgen

Risicogroepen

Waardoor iemand diabetes krijgt, is onbekend. We weten alleen dat erfelijke aanleg een rol speelt. Voor type 2-diabetes is duidelijk dat bepaalde mensen meer risico lopen op ziekte:

  • mensen met overgewicht, bij wie het vet met name rond de buikstreek zit
  • mensen met ouders, broers of zussen die diabetes hebben
  • vrouwen die zwangerschapsdiabetes hebben gehad
  • Als u ouder dan 45 bent en tot één van deze risicogroepen hoort, is het verstandig één keer per jaar uw bloedglucose te laten meten.

Hyperglykemie

Als u te veel glucose in uw bloed heeft, heet dat een hyperglykemie ('een hyper'). Een hyper is lastig te herkennen. Daarom is het belangrijk dat u regelmatig uw bloedglucosewaarde meet. De hoeveelheid insuline kunt u dan aanpassen.

De volgende klachten treden pas op bij erg hoge bloedglucosewaarden:

  • veel dorst en vaak plassen
  • vermoeidheid
  • droge tong
  • sufheid

Oorzaken van een hyper kunnen zijn:

  • te weinig insuline of tabletten die de bloedglucosewaarde verlagen
  • onverwacht vroeg of uitgebreid eten
  • minder beweging dan normaal
  • stress
  • koorts
  • gebruik van bepaalde medicijnen, zoals sommige plasmiddelen

Hypoglykemie

Als uw bloedglucosewaarde te laag is, dan hebt u een hypoglykemie ('een hypo'). Een hypo kunt u tegengaan door iets te eten of te drinken waar suiker in zit.

Een hypo is te herkennen aan de volgende klachten:

  • duizeligheid
  • beven
  • hoofdpijn
  • zweten
  • slecht zien
  • sterk wisselend humeur
  • honger
  • gapen
  • hartkloppingen
  • verwardheid
  • rusteloosheid
  • tintelingen in handen, voeten, lippen
  • bleekheid
  • vermoeidheid

Oorzaken van een hypo kunnen zijn:

  • te veel insuline of tabletten die de bloedglucosewaarde verlagen
  • te laat of te weinig eten
  • meer lichamelijke inspanning dan normaal
  • alcohol drinken
  • gebruik van bepaalde medicijnen. Bètablokkers (middelen tegen hart- en vaatziekten onderdrukken sommige klachten die bij een hypo horen. U merkt dan minder snel dat uw bloedglucose laag is.

 

Terug naar boven

Wilt u deze pagina delen via Social media? Klik dan hier.

Cookie Policy

Deze site gebruikt cookies om ervoor te zorgen dat we u de best mogelijke ervaring geven.
Strict noodzakelijke cookies
Deze cookies zijn strikt noodzakelijk om over de site te navigeren, of om te voorzien in door u aangevraagde faciliteiten.
Functionaliteitscookies
Deze cookies verbeteren de functionaliteit van de website door het opslaan van uw voorkeuren.
Prestatiecookies
Deze cookies helpen om de prestaties van de website te verbeteren, waardoor een betere gebruikerservaring ontstaat.
Online surfgedrag gebaseerde reclame cookies
Deze cookies worden gebruikt om op de gebruiker toegesneden reclame en andere informatie te tonen.
Meer weten...